Gemeente Rotterdam
Bankslapers, de onzichtbare daklozen van de stad
Hoe we samen met de Gemeente Rotterdam onderzochten hoe jonge bankslapers eerder in beeld kunnen komen en hoe preventie, begeleiding en wonen beter op elkaar kunnen aansluiten.
De uitdaging
Een bank bij vrienden of familie klinkt niet direct als dakloosheid. Toch hebben jongeren die langdurig van adres naar adres bewegen geen stabiele woonplek. Ze staan niet altijd goed geregistreerd en blijven daardoor gemakkelijk buiten beeld.
Wat begint als tijdelijk logeren, kan gevolgen krijgen voor veel meer dan wonen alleen. Zonder vaste basis komen ook opleiding, werk, inkomen, schulden en mentale rust onder druk te staan. Juist omdat bankslapers vaak nog als relatief zelfredzaam worden gezien, bestaat het risico dat ondersteuning pas op gang komt wanneer problemen zich verder hebben opgestapeld.
Samen met de Gemeente Rotterdam onderzochten we daarom hoe jongeren van 18 tot 27 jaar die bankslapen eerder kunnen worden bereikt en waar zij tijdens hun zoektocht naar hulp en huisvesting tegenaan lopen.
De centrale vraag was breder dan wonen alleen: hoe kunnen preventie, hulpverlening, woonoplossingen en samenwerking beter op elkaar aansluiten om te voorkomen dat tijdelijke woononzekerheid uitgroeit tot langdurige dakloosheid?
Onze aanpak
We onderzochten de volledige route die een jonge bankslaper doorloopt: vanaf het moment waarop de woonsituatie instabiel wordt tot het vinden van passende ondersteuning en een stabielere woonplek.
Het studententeam combineerde data-analyse met gesprekken met bankslapers en professionals uit verschillende delen van het Rotterdamse netwerk. Daarbij werden onder meer perspectieven opgehaald bij Youz Veldwerk, Rotterdamse Douwers, Zadkine en Woonstad.
Met een customer journey maakten we vervolgens zichtbaar welke stappen jongeren moeten zetten en op welke momenten vertraging, onduidelijkheid of uitval kan ontstaan. Daarnaast onderzochten we bestaande woonoplossingen en mogelijke alternatieven voor jongeren die tussen reguliere huisvesting en maatschappelijke opvang in vallen.
Zo konden we niet alleen afzonderlijke knelpunten benoemen, maar vooral laten zien hoe wonen, inkomen, onderwijs en hulpverlening elkaar beïnvloeden.
Domein
Sociaal domein / Wonen
Kerncijfers
- Focus op jongeren van 18 tot 27 jaar
- Naar schatting circa 3.000 bankslapers in Rotterdam ten tijde van het onderzoek
- 51% van de onderzochte groep bevond zich 0 tot 6 maanden in deze situatie
- 18,8% bevond zich langer dan een jaar in deze situatie
- Onderzoek naar de volledige route van preventie en hulpverlening tot huisvesting
Het onderzoeksteam
Het onderzoek werd uitgevoerd door:
- Daan van der Sar
- Arman Cinar
- Frederique Dupont
- Lasse Hope
Het multidisciplinaire team bracht verschillende academische achtergronden samen op het gebied van bedrijfskunde, psychologie, strategie en mechanical engineering.
Paul Hofstra was betrokken bij de inhoudelijke begeleiding van het project.
Belangrijkste inzichten
- Het probleem begint voordat iemand letterlijk op straat belandt. Bankslapers kunnen relatief zelfredzaam lijken, terwijl het ontbreken van een stabiele woonplek langzaam ook andere onderdelen van hun leven onder druk zet. Vroegtijdige herkenning en ondersteuning kunnen daarom voorkomen dat problemen zich verder opstapelen.
- De weg naar hulp kan zelf een drempel worden. De customer journey liet zien dat jongeren met verschillende organisaties, voorwaarden en contactmomenten te maken krijgen. Wanneer informatie niet goed op elkaar aansluit of jongeren lang moeten wachten op een volgende stap, bestaat het risico dat zij onderweg afhaken of uit beeld verdwijnen.
- Wonen kan niet los worden gezien van begeleiding en preventie. Een woonplek alleen lost niet alle problemen op, maar hulpverlening zonder perspectief op stabiele huisvesting evenmin. Juist de verbinding tussen gemeente, onderwijs, woningcorporaties en maatschappelijke organisaties bepaalt of jongeren daadwerkelijk verder kunnen.
Impact en resultaten
Het onderzoek bracht de route van jonge bankslapers in Rotterdam als geheel in beeld en maakte zichtbaar waar preventie, hulpverlening en huisvesting beter op elkaar kunnen aansluiten.
We ontwikkelden aanbevelingen rond vroegtijdige voorlichting, laagdrempelige toegang tot ondersteuning, persoonlijkere begeleiding en het vergroten van tijdelijke en flexibele woonmogelijkheden. Daarbij werden ook alternatieve woonvormen onderzocht, waaronder verplaatsbare woningen, co-housing en andere vormen van tijdelijke huisvesting.
Een belangrijke opbrengst was het inzicht dat de oplossing niet bij één organisatie kan worden neergelegd. Jongeren bewegen tussen wonen, onderwijs, inkomen en hulpverlening. Wanneer deze onderdelen onvoldoende op elkaar aansluiten, moet een jongere zelf proberen de verbinding te leggen.
De grootste kans ligt daarom aan de voorkant: jongeren eerder herkennen, sneller duidelijkheid bieden en voorkomen dat tijdelijke woononzekerheid uitgroeit tot een veel groter maatschappelijk probleem.
Benieuwd wat we voor jou kunnen betekenen?
Neem dan contact met ons op.
Bel of mail ons
-
085 - 212 75 73
-
info@creativitypools.com
Adres
-
Cambridge Innovation Center (CIC)
(Groothandelsgebouw)
Stationsplein 45, 4e verdieping
3013 AK Rotterdam
